Tarih ve Arkeoloji İngilizcesi Historical & Archaeological English

Uygarlık ve yerleşme, nehir uygarlıkları, kronoloji ve dönemlendirme, yazının doğuşu, imparatorluklar ve çöküş.

Geçmişi kanıt üzerinden okumaya başlayın: uygarlık, yerleşme, kent devleti, artı ürün ve iş bölümüyle uygarlık ölçütü; taşkın ovası, alüvyon, sulama, kanal ve surla nehir uygarlıkları; kronoloji, dönemlendirme, bin yıl, mutlak ve göreli tarihlemeyle zamanın ölçülmesi; piktogram, fonogram, tablet, arşiv ve çözümlemeyle yazının doğuşu; son olarak genişleme, haraç, eyalet, gerileme ve çöküşle imparatorluk döngüsü. Amaç, bir uygarlığı ölçütle betimlemek ve bir çöküş anlatısını etkenleri sıralayarak kurmaktır.

• Uygarlık ölçütünü bileşenleriyle açıklayabilme
• Su yönetiminin yönetim biçimiyle ilişkisini kurabilme
• Mutlak ve göreli tarihlemeyi ayırt edebilme
• Çözümlemenin ölçütünü anlatabilme
• Bir çöküşü etken sırasıyla tartışabilme

Kazı yöntemi, tabakalanma, buluntu kaydı, tarihlendirme yöntemleri, eser koruma ve sınıflandırma.

Kazının dilini kayıt mantığıyla öğrenin: kazı, açma, ızgara, tabakalanma ve kontekstle yöntem; tabaka, tortu, karışma, kesit ve yapı öğesiyle stratigrafi; buluntu numarası, defter, ölçek çubuğu, buluntu yeri ve kontekst formuyla kayıt zinciri; radyokarbon, dendrokronoloji, tipoloji, seri dizi ve kalibrasyonla tarihlendirme; son olarak buluntu, topluluk, çömlek parçası, kalıntı analizi ve yerinde bulunmayla sınıflandırma ve koruma. Amaç, bir kazı raporunu tabaka, kontekst ve tarihleme diliyle yazabilmektir.

• Kazı ile talan arasındaki ayrımı kurabilme
• Bozulmamış bir diziyi okuyabilme
• Buluntu kaydının bileşenlerini sıralayabilme
• Bir tarihlemeyi aralığıyla aktarabilme
• Birincil ve ikincil konteksti ayırt edebilme

Ortaçağ kenti ve loncalar, feodalizm, salgın ve nüfus, matbaa ve keşifler, devrimler ve sanayileşme.

Ortaçağ ve yeniçağı klişeden kaçınarak öğrenin: imtiyaz belgesi, lonca, kent yerleşmesi, pazar hakkı ve zanaat düzenlemesiyle kent düzeni; tımar, vasal, senyör, serf ve bağlılık yeminiyle feodal yükümlülükler; salgın, ölüm oranı, karantina, nüfus kaybı ve ücret baskısıyla nüfus değişimi; matbaa, hareketli harf, deniz yolculuğu, harita ve seyirle yeniçağ eşikleri; son olarak çitleme, fabrika sistemi, kentleşme, ücretli emek ve devrimle sanayileşme zinciri. Amaç, bir dönemi tek nedene indirgemeden etkenleri sıralayarak anlatabilmektir.

• Feodal yükümlülükleri karşılıklılık üzerinden anlatabilme
• Bir salgının sonucunu veriyle tartışabilme
• Baskı ve keşif zincirini kurabilme
• Sanayileşme etkenlerini sıralayabilme
• Loncanın çift yönlü etkisini açıklayabilme

Etnografya ve saha, akrabalık ve sosyal yapı, ritüel ve inanç, kültür ve görelilik, madde kültürü.

Karşılaştırmalı bakışın dilini öğrenin: etnografya, katılımcı gözlem, görüşülen kişi, alan günlüğü ve güven ilişkisiyle saha yöntemi; akrabalık, soy hattı, boy, soy ve evlilik kuralıyla sosyal yapı; ritüel, geçiş töreni, yasak, totem ve eşik evresiyle inanç düzeni; kültür, kültürel görelilik, etnomerkezcilik, dünya görüşü ve kültürlenmeyle görelilik tartışması; son olarak madde kültürü, mübadele, karşılıklılık, hediye ve zanaat geleneğiyle nesne üzerinden okuma. Amaç, bir topluluğu işlevini ve anlamını bozmadan betimleyebilmektir.

• Saha yöntemini ve araştırmacı konumunu açıklayabilme
• Akrabalık sistemlerini karşılaştırabilme
• Ritüel kavramlarını işlevsizleştirmeden kullanabilme
• Görelilik ile onaylama arasındaki ayrımı kurabilme
• Nesne ve mübadele dilini kullanabilme

Müze ve teşhir, envanter ve kayıt, konservasyon, arşiv ve belge, eser iadesi ve etik.

Nesneyi korurken anlam kurmanın dilini öğrenin: sergi, teşhir vitrini, etiket metni, ziyaretçi güzergâhı ve yorum katmanıyla teşhir kararı; envanter, giriş numarası, katalog kaydı, durum raporu ve ödünç vermeyle kayıt altyapısı; koruma, önleyici koruma, bağıl nem, ışık maruziyeti ve geri döndürülebilirlikle konservasyon ilkeleri; belge kütlesi, katalog kaydı, asıl düzen, erişim hakkı ve saklama planıyla arşiv düzeni; son olarak iade, köken araştırması, yasa dışı ticaret, iade talebi ve gereken özenle etik katman. Amaç, bir teşhir ve koruma kararını ölçütleriyle savunabilmektir.

• Teşhir kararını gerekçelendirebilme
• Envanter ve katalog zincirini sıralayabilme
• Önleyici korumanın mantığını açıklayabilme
• Arşiv düzeni ile seçki arasındaki farkı kurabilme
• Köken zincirini ve gereken özeni anlatabilme

Tarih yazımı ve kaynak türleri, kaynak tenkidi, öznellik ve yorum, revizyonizm ve ulusal anlatı, sözlü tarih.

Tarihin nasıl yazıldığını üst katmandan öğrenin: tarih yazımı, birincil kaynak, ikincil kaynak, tarihsel sav ve kanıt zinciriyle kaynak türleri; dış tenkit, iç tenkit, özgünlük, güvenilirlik ve doğrulamayla tenkit yöntemi; nesnellik, yanlılık, şimdiki zamancılık, bakış açısı ve yorumla öznellik tartışması; revizyonizm, ulusal anlatı, kuruluş miti, anma pratiği ve karşı anlatıyla tarihin siyasetle teması; son olarak sözlü tarih, tanıklık, hatırlama, görüşme dökümü ve onam formuyla kişisel kayıt. Amaç, bir tarih anlatısını kaynaklarına ve tenkit ölçütlerine göre sınayabilmektir.

• Birincil ve ikincil kaynağı işlevine göre ayırt edebilme
• Dış ve iç tenkidi ayrı ayrı uygulayabilme
• Nesnellik ile yanlılık ayrımını kurabilme
• Bir ulusal anlatıyı kaynakla sınayabilme
• Sözlü tarihin etik koşulunu açıklayabilme

Savaş nedenleri, sefer ve lojistik, barış antlaşmaları, diplomasi ve ittifak, sınır ve egemenlik.

Karar ve sonuç zincirinin dilini öğrenin: savaş nedeni, ittifak sistemi, seferberlik, ültimatom ve tırmanmayla savaşa giden adımlar; sefer, ikmal hattı, kuşatma, kışlak ve yıpratmayla askeri hareket ve lojistik; ateşkes, antlaşma, savaş tazminatı, toprak maddesi ve onayla barış metinleri; elçi, zirve, nüfuz alanı, saldırmazlık paktı ve arabuluculukla diplomasi; son olarak egemenlik, toprak terki, sınır çizimi, sınır bölgesi ve sınır komisyonuyla sınır ve yetki. Amaç, askeri ve siyasi bir kararı niyet okumadan, kanıtın sırasıyla açıklayabilmektir.

• Savaş nedenini bahanesinden ayırabilme
• Lojistiğin sefer üzerindeki belirleyiciliğini anlatabilme
• Ateşkes ile antlaşmayı ayırt edebilme
• Antlaşmanın yürürlük koşulunu açıklayabilme
• Sınır ve egemenlik terimlerini betimleyici kullanabilme

Üslup ve dönem, ikonografi ve anlam, atıf ve özgünlük, restorasyon ilkeleri, yapısal koruma ve yeniden kullanım.

Eseri okuma ve koruma dilini öğrenin: üslup, biçim analizi, kompozisyon, motif ve atölye geleneğiyle biçimsel okuma; ikonografi, ikonoloji, öznitelik, alegori ve sipariş ile hamilikle anlam katmanı; atıf, sanatçının kendi eli, sonraki kopya, sahte eser ve teknik incelemeyle özgünlük tartışması; restorasyon, en az müdahale, uyumlu malzeme, sağlamlaştırma ve temizlik denemesiyle müdahale ilkeleri; son olarak yapısal sağlamlaştırma, deprem güçlendirmesi, yeniden işlevlendirme, çevre koruma alanı ve yönetim planıyla yapı ölçeğinde koruma. Amaç, bir atıf ve restorasyon gerekçesini ölçütleriyle kurabilmektir.

• Bir yapıtı biçimsel özellikleriyle betimleyebilme
• İkonografi ile ikonoloji ayrımını kurabilme
• Atıf gerekçesini kanıtla kurabilme
• Bir restorasyon müdahalesini ilkelerle savunabilme
• Yapısal koruma kararını yönetim planına bağlayabilme